HISTORIA PARAFII

Parafia w Witowie powstała w 1325 roku. W dokumentach historycznych wzmianka o parafii w Witowie pojawia się po raz pierwszy w w Kodeksie Dyplomatycznym Wielkopolskim, gdzie parafia ta jest wymieniona jako jedno z dóbr arcybiskupów gnieźnieńskich zatwierdzone przez papieża Innocentego II w Pizie "Ex commisso nobis" z dn. 7 VII 1136 r. Obok Parafii Witowo wymieniane są inne z nią sąsiadujące i blisko położone parafie jak: Osięciny, Bądkowo czy Dąbie Kujawskie.
Od roku 1325 parafia należała do dekanatu radziejowskiego w diecezji kujawsko – pomorskiej w archidiakonacie kruszwickim.

Pierwszy opis kościoła pw. św. Andrzeja Apostoła w Witowie pochodzi z 1577 roku. Była to świątynia drewniana, z wieżą spełniającą rolę dzwonnicy. Znajdowały się w nim trzy ołtarze,w tym jeden w kaplicy z obrazem Matki Bożej. Fundator kościoła nie jest znany.
W latach 1569 do 1864 Parafia Witowo związana była z Seminarium Duchownym we Włocławku, gdyż jej dochody stanowiły utrzymanie tej uczelni.
W roku 1694 staraniem ks.Andrzeja Albinowskiego wybudowano nową, także drewnianą świątynię.Od 1720 roku opiekę nad Seminarium we Włocławku przejęli Księża Misjonarze św.Wincentego a'Paulo. Oni też zarządzali parafią w Witowie,a każdorazowy prefekt seminarium był jednocześnie proboszczem Witowa.

prev next

W 1815 roku na Witowskich Górach, przy drodze Witowo - Powałkowice - Wandynowo  ks. proboszcz Jakub Krajewski założył cmentarz parafialny  (zabacz; na mapie). Wybudowano wówczas drewnianą kapliczkę. Dopiero w 1840 roku na środku cmentarza, ówczesny wikariusz ks.Wojciech Kochowicz, własnym kosztem i staraniem wystawił murowaną kaplicę pod wezwaniem Krzyża Świętego. Wewnątrz kaplicy umieszczony został klasycystyczny ołtarzyk z rzeżbą Chrystusa Ukrzyżowanego i Matki Boskiej Skępskiej.


W historii parafii i kościoła mocno zapisała się postać ks. Franciszka Płoszczyńskiego ze Zgromadzenia Księży Misjonarzy św. Wincentego a’ Paulo. Z jego inicjatywy wybudowano Dom Starców i Sierot im. Ks. Franciszka Płoszczyńskiego zwany ochronką. W okresie tym kościół w Witowie był odnowiony, zadbany i wyposażony. Po kasacie zakonów w 1864 roku zarówno Seminarium, jak i parafia Witowo przeszły pod zarząd księży diecezjalnych. Wówczas to podjęto inicjatywę budowy nowej świątyni.

Dzięki staraniom miejscowych księży katolickich w Witowie rozwijała się edukacja dzieci i młodzieży. W wieku XVI działała szkoła parafialna . W 1791 roku w szkole parafialnej uczyło się 5 chłopców i 1 dziewczynka. Pierwsza szkoła elementarna powstała w Witowie w 1838 roku. Jej założycielem był ksiądz Wojciech Kochowicz, wikariusz Parafii w Witowie. Sam bezpłatnie uczył miejscowe dzieci a potem z zebranych składek wiernych wynajął pomieszczenia i zatrudnił nauczyciela.

Po roku 1851 źródła historyczne odnotowują znaczne ożywienie w edukacji miejscowej latorośli, a to dzięki ks. Franciszkowi Płoszczyńskiemu, który poza  dbałością o obiekty parafialne, zasłużył się organizacją miejscowej ludności.

Obecny kościół parafialny w Witowie, prawdopodobnie czwarty na tym miejscu , to świątynia w stylu neogotyckim. Świątynia wybudowana została w latach 1899-1903 wg projektu arch. Konstantego Wojciechowskiego, dzięki datkom i pracy wiernych pod kierownictwem ówczesnego proboszcza ks. Jana Szafrańskiego. Konsekracji świątyni w dniu 19 czerwca 1904 roku dokonał bp Stanisław Zdzitowiecki.


  W 20 – leciu międzywojennym przy kościele działało Zrzeszenie Akcji Katolickiej w skład którego wchodził oddział Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Męskiej i Żeńskiej, którego zadaniem było krzewienie oświaty i wiedzy rolniczej  oraz rozwijanie kultury i propagowanie patriotyzmu . W tym też czasie rozpoczęło działalność Towarzystwo Ogniowe.
Wybuch II wojny światowej we wrześniu 1939 roku to dramatyczny okres dla Parafii Witowo. Dnia 8 września 1939 roku  w czasie odprawiania mszy Świętej umiera nagle wieloletni proboszcz ks.Jan Szafrański. Parafianie witowscy pochowali ks.Szafrańskiego w kaplicy cmentarnej, gdzie do dziś spoczywają jego prochy. Administrowanie parafią przejmuje wikary ks.Romuald Tomiec, który  niebawem zostaje aresztowany przez hitlerowców a w nocy 31.X. na 1.XI.1939 r. wraz z innymi 8 księżmi zostaje rozstrzelany w parku w Piotrkowie Kujawskim. Od 31 pażdziernika 1939 roku kościół parafialny w Witowie zostaje zamknięty.  Dnia 24 maja 1940 r. niedaleko wsi Witowo Kolonia (zobacz na mapie) giną od kul niemieckich oprawców księża z Osięcin: Wincenty Matuszewski i Józef Kurzawa. Wielu mieszkańców parafii Witowo wysiedlono do Generalnej Guberni lub wywieziono na roboty przymusowe do III Rzeszy i do obozów koncentracyjnych w tym do obozu hitlerowskiego w  Matchausen, gdzie wielu z nich zamordowano. Na miejsce wypędzonych sprowadzono  niemieckich osadników.


W latach 1953-1954 staraniem ks.Kazimierza Szałkowskiego (proboszcz w latach 1952-1975)kościół parafialny gruntownie wyremontowano i pomalowano. W latach 1982-1984 z inicjatywy proboszcza ks.Stanisława Grzybowskiego założone zostały witraże a w 1986 roku świątynię w Witowie pokryto blachą miedzianą. Renowacja polichromii i odnowienie ołtarzy świątyni nastąpiło w 1997 roku.
W latach 1989 - 2000
z inicjatywy i staraniem  ks. kan. Stanisława Grzybowskiego na miejscu dawnego kościoła w historycznej miejscowości Płowce(bitwa króla Władysława Łokietka z zakonem Krzyżackim w 1331 roku ) wybudowano nową kaplicę, która jest kościołem filialnym Parafii Witowo.
W przeddzień rocznicy bitwy płowieckiej 26 września 1989 roku biskup Henryk Muszyński poświęcił fundamenty nowej świątyni. Trzy lata później 28 września 1993 roku biskup Bronisław Dembowski odprawił uroczystą mszę św. w budowanej kaplicy. W Roku Wielkiego Jubileuszu – 2000 - dzieło budowy świątyni przy wymiernym wsparciu parafian, zwłaszcza mieszkańców Płowiec zostało zakończone.
W 2003 roku parafianie z Płowiec ufundowali pamiątkową tablicę, która została wmurowana w kaplicy dla upamiętnia  budowniczego ks. kan. Stanisława Grzybowskiego proboszcza parafii Witowo w latach 1975-2001.


W 2004 roku parafia Witowo obchodziła Jubileusz 100-lecia konsekracji kościoła. Jako wotum wdzięczności na ten Jubileusz ,staraniem obecnego ks.proboszcza Andrzeja Aniszczyka oraz mieszkańców parafii postawiono w kościele nowy marmurowy ołtarz. Jego konsekracji 18 czerwca 2004 roku dokonał ks.bp Wiesław Alojzy Mering -pasterz diecezji włocławskiej.

W 2012 roku z inicjatywy Proboszcza ks.Andrzeja Aniszczyka i dzięki pomocy Gminy Bytoń w ramach programu finansowego ze środków Unii Europejskiej teren przykościelny od strony drogi powiatowej nr 267 został w 2012 roku zagospodarowany i utwardzony, jako parking dla samochodów mieszkańców Witowa ,parafian i przyjezdnych gości.

W 2013 roku z inicjatywy Proboszcza ks.Andrzeja Aniszczyka i dzięki ofiarności parafian wykonana została iluminacja kościoła parafialnego, który jest najstarszym budynkiem zabytkowym w centrum miejscowości Witowo.

Cały teren parafialny w Witowie wraz z kościołem oraz ogrodzeniem i innymi budowlami objęty jest ochroną dziedzictwa kultury i zabytków - wpisany do rejestru zabytków decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków dawny rej.zab. nr 392/A z dnia 29 sierpnia 1996 roku A/492/1-3.



W wyniku starań obecnego Proboszcza ks.Andrzeja Aniszczyka w 2014 roku na cmentarzu parafialnym w Witowie została odrestaurowana zabytkowa kaplica i brama główna oraz powstała nowa brama boczna. W 2015 roku wybudowany został chodnik na alei głównej cmentarza. Została także przeprowadzona inwentaryzacja grobów z opracowaniem planu cmentarza, oraz sporządzony imienny wykaz miejsc pochówku wszystkich, których prochy spoczywają na cmentarzu parafialnym.

Na cmentarzu parafialnym w Witowie, spoczywają prochy mieszkańców z miejscowości ; Czarnocice, Grodziska, Faliszewo, Płowce, Powałkowice, Pścinno, Pścininek, Sadłog, Sadłużek,Torzewo, Wandynowo, oraz Witowa, Koloni Witowo i Witowa Nowego, nie tylko wyznawców kościoła rzymskokatolickiego, ale i również innych wyznań.

Cmentarz w Witowie z kaplicą i murowanym ogrodzeniem z bramą, objęty jest ochroną dziedzictwa kultury i zabytków - wpisany do rejestru zabytków decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Bydgoszczy z 15 lipca 1996 roku nr. A/663/1-4,dawny rej.zab.nr 389/A.


BOGU NA CHWAŁĘ, LUDZIOM NA RATUNEK

Na terenie naszej parafii działają powstałe w latach 1918-1958 trzy jednostki Ochotniczych Straży Pożarnych: w Płowcach, Torzewie oraz  w Witowie. Zgodnie z wieloletnią tradycją wszystkie uroczystości w  Kościele Parafialnym w Witowie oraz w kaplicy w Płowcach odbywają się z udziałem pocztów sztandarowych ww. jednostek OSP oraz licznego grona druhów. Corocznie w okresie Wielkanocnym strażacy pełnią wartę honorową przy Grobie Pańskim w mundurach galowych, ze sznurami, w czapkach rogatywkach, hełmach bojowych lub ozdobnych. Uczestniczą w uroczystościach odpustowych,  w uroczystej procesji Bożego Ciała oraz innych ważnych dla parafii wydarzeniach. W dzień św.Floriana -patrona strażaków,w kościele parafialnym w Witowie odprawiana jest uroczysta msza święta z udziałem wszystkich strażaków i ich rodzin.

OSP W TORZEWIE


Jednostka OSP w Torzewie powstała w powojennej Polsce 3 maja 1958 roku na zebraniu wiejskim z inicjatywy Czesław Domańskiego z Torzewa (gm. Topólka) choć pierwsza wzmianka o istnieniu zorganizowanej straży pożarnej pochodzi z 1928 roku. Remiza strażacka wybudowana została w 1965 roku przez Zygmunta Kraińskiego z Sadłoga wraz z druhami. Sztandar dla jednostki ufundowany został w 1977 roku. W 1987 roku wybudowana została nowa remiza strażacka z garażem na samochód oraz salą na szkolenia i okolicznościowe imprezy wiejskie. Obecnie OSP w Torzewie liczy 16 druhów, jej prezesem jest Edward Domański, naczelnikiem Zygmunt Jankowski. Jednostka dysponuje  specjalistycznym samochodem marki Żuk z wyposażeniem bojowym.

więcej...

OSP W PŁOWCACH


Jednostka OSP w Płowcach założona została  w 1918 roku przez miejscowego nauczyciela  Zdzisława Sikorskiego. Przez lata funkcję prezesa pełnili: Józef Biesiekierski- właściciel majątku Płowce, Jan Poreda, Mieczysław Małkowski, Jerzy Chrupek, Lucjan Lijewski, Tadeusz Acalski, Leopold Bartczak. W 1928 roku jednostka z własnych funduszy pozyskała konny wóz strażacki . W 1031 roku w 600. rocznicę bitwy płowieckiej, miejscowe społeczeństwo ufundowało dla OSP sztandar. Jednak w czasie okupacji hitlerowskie sztandar zaginął. Po II wojnie światowej jako stowarzyszenie Jednostka OSP została zarejestrowana w 1947 roku. W latach 1958-1961 powstała remiza strażacka w wyniku adaptacji na ten cel dawnej stajni. W 1969 roku społeczeństwo Płowiec i okolic ufundowało strażakom nowy sztandar. W 1970 roku jednostka otrzymała pierwszy samochód marki Żuk a mowy model przekazano jednostce w 1999 roku. W trakcie uroczystości 80-lecia jednostki w 1998 roku sztandar został odznaczony złotym medalem "Za Zasługi dla Pożarnictwa". Obecnie jednostka OSP  w Płowcach, liczy 30 strażaków. Jednostka dysponuje specjalistycznym wozem bojowym marki Mercedes z pełnym wyposażeniem .

więcej...

OSP W WITOWIE


Jednostka OSP w Witowie powstała w lutym 1945 roku, krótko po wyzwoleniu wsi, z pod okupacji hitlerowskiej. Pierwszym jej prezesem był Stanisław Kośmider, a naczelnikiem  Adam Trojanowski. Funkcję prezesa zarządu witowskiej jednostki OSP, po Stanisławie Kośmidrze pełnili między innymi: Marian Niespodziński, Julian Marchwiński, Czesław Walczak, Ksawery Wojtysiak, Stanisław Eznarski, Bolesław Lewandowski, Jacek Rebelak, Ryszard Kostrzewski. Od 2011 roku Prezesem OSP w Witowie jest Krzysztof Mańkowski a Naczelnikiem  jest Wiesław Nastulski . Obecnie jednostka OSP w  Witowie, wraz z młodzieżową drużyną pożarniczą, liczy 33 strażaków. Jednostka dysponuje specjalistycznym wozem bojowym marki Star 244 z pełnym wyposażeniem .

więcej...

PARAFIALNI MUZYCY

Uroczystości parafialne w kościele w Witowie oraz w kaplicy w Płowcach uświetnia orkiestra dęta, składająca się z muzyków amatorów grających na własnych instrumentach. Pierwsza orkiestra dęta powstała 25 czerwca 1945 przy jednostce OSP w Witowie z inicjatywy prezesa OSP  Stanisława Kośmidra, a w skład której weszło 18 muzyków amatorów. Pierwszym kapelmistrzem został organista Czesław Iglewski. Od 1951 kapelmistrzem był organista Jan Woliński. Obecnie zaledwie kilku muzyków amatorów, zbierających się okazjonalnie uczestniczy w naszych uroczystościach .